INKUBATOR ŁAŃCUCHÓW

POLSKIEJ WARTOŚCI DODANEJ

GAZETA POLSKA TYGODNIK – 10.01.2018

Z przeprowadzonej przez nas analizy projektu ustawy Ministerstwa Rozwoju z dn. 19.10.2017 o Fundacji Platforma Polskiego Przemysłu Przyszłości wynika, że koncentruje się on głównie na wspomaganiu konkurencyjności przedsiębiorców ● polskich, tj. zarejestrowanych na terenie Polski ● zajmujących się wytwarzaniem ● działających na rynku globalnym ● występujących jako pojedyncze firmy.

Opinia przedstawiona projektodawcy w trybie konsultacji publicznej wskazuje na niepokojące naszym zdaniem zjawiska. W projekcie brak jest widocznego wspomagania:
• polskich przedsiębiorców z kapitałem rodzimym – to właśnie oni, a nie przedsiębiorcy polscy z kapitałem zagranicznym potrzebują szczególnego wsparcia;
• firm działających w fazach przed- i poprodukcyjnych łańcucha wartości dodanej, generujących potencjalnie największą taką wartość a zarazem siłę konkurencyjną. Wspomagana faza produkcyjna tworzy wartość najniższą, por. artykuł Piotra Hofmana pt. Krzywa Uśmiechu w styczniowym „Nowym Państwie”;
• dla działań firm z kapitałem polskim na rynku krajowym, gdzie firmy te są sukcesywnie wypierane przez podmioty z kapitałem zagranicznym;
• wobec firm, chcących się agregować w ramach łańcuchów wartości dodanej (VAC), nakierowanych całościowo na produkt. Jakkolwiek w projekcie na liście wspieranych podmiotów widnieją także klastry innowacyjne, to jak dotąd najczęściej nie bazują one w Polsce na całościowych VAC.

Niniejszy felieton poświęcamy głównie ostatniemu aspektowi z powyższej listy. Pamiętajmy, że na rynku globalnym siła konkurencyjna wyrażana jest przez wartość dodaną, wnoszoną przez umieszczane na tym rynku produkty. Wartość taka, tworzona przez pojedyncze MiŚP jest z zasady dużo mniejsza, niż możliwa do uzyskania w formule VAC. Dlatego też dla globalnej konkurencyjności podmiotowej polskiej gospodarki niezwykle ważne jest wspieranie krajowych VAC.

Działania na rzecz wzrostu dochodu narodowego, wytwarzanego przez polskie czynniki produkcji, uznajemy za istotę racjonalnego patriotyzmu gospodarczego. Niezbywalnym jego elementem jest wspieranie tworzenia i funkcjonowania polskich VAC, bazujących na pracy Polaków i ich kapitale. Tym samym tworzona wartość dodana, zasilająca kapitał polski oraz zarobki naszych obywateli, zwiększać będzie podmiotowość polskiej gospodarki, pomagając w ucieczce z pułapki braku równowagi.

Szczególnie cenną, raczkującą w warunkach polskich formułą innowacyjnego klastra jest klaster produktowy, budowany przez interesariuszy, tworzących VAC. Im pełniejsze pokrycie łańcucha przez interesariuszy, tym większa jest do uzyskania nagroda w postaci wartości dodanej. Najbardziej owocne są tu fazy przed- i poprodukcyjne łańcucha, dlatego też globalne grupy przemysłowe chętnie „sprzedają” do krajów o niskich kosztach pracy swą fazę produkcyjną. Krytycznym czynnikiem sukcesu jest tu organizacja zarządzania łańcuchem.

Zważywszy powyższe, Rada podejmuje inicjatywę o nazwie Inkubator Łańcuchów Polskiej Wartości Dodanej, poświęconej wspomaganiu tworzenia polskich VAC. Zapraszamy do współpracy zainteresowane podmioty. Więcej szczegółów o inicjatywie przekażemy Państwu w kolejnych komunikatach.

Jan Parczewski
Ekspert Rady Gospodarczej SWS
www.radagospodarcza-sws.pl