RACJONALNY PATRIOTYZM GOSPODARCZY

GAZETA POLSKA TYGODNIK – 27.09.2017

Patriotyzm może być rozumiany:

  • emocjonalnie, jako miłość i gotowość poświęceń do kraju – ojczyzny, czy też
  • racjonalnie, jako tworzenie, rozwijanie, akceptacja i preferowanie (pod akronimem TRAP) warunków i rozwiązań racjonalnie korzystnych dla kraju ojczystego, a co za tym idzie bezpośrednio bądź pośrednio dla jego obywateli tj. narodu, zgodnie z jego definicją w Konstytucji RP.

Z perspektywy RPG – racjonalnego patriotyzmu gospodarczego TRAP powinien być tak skonstruowany, aby w sposób czytelny prowadzić do wzrostu podmiotowości oraz ekonomicznego dobrostanu narodu, tj. obywateli polskich – działających w kraju jak i za granicą z podkreśleniem rangi działalności krajowej, zarówno konsumentów jak i producentów, występujących bezpośrednio bądź pośrednio, biernie bądź czynnie, w tym poprzez swoje firmy / przedsiębiorstwa.


Możliwe są odmienne orientacje TRAP-u – w nietożsamych obszarach:

  • gospodarki narodowej (nazwa niebyt fortunna i myląca), mierzonej z pomocą PKB – realizowana obecnie w polskiej praktyce w sposób wyłączny. Nie rozróżnia pomiędzy kapitałem polskim oraz obcym. Umożliwia relatywnie łatwiejszy i bardziej sterowalny wzrost wskaźnika PKB, m.in. poprzez akwizycję i krajową adopcję (w tym metodą greenfield),  dobrze zorganizowanego i o wysokim potencjale innowacyjnym kapitału obcego  / zagranicznego. Orientacja szczególnie korzystna dla kapitału obcego – wobec niemal czterokrotnie wyższej w Polsce niż w krajach strefy euro, a także wyższej niż na Słowacji, w Czechach i na Węgrzech krańcowej produktywności kapitału, tj. dodatkowej produkcji z każdej zainwestowanej złotówki czy euro. Polskie czynniki produkcji mogą na tym skorzystać głównie w formule kooperacji i koopetycji. Orientacja na PKB de facto osadzona jest w kosmopolitycznym paradygmacie gospodarki.
  • gospodarki obywatelskiej, mierzonej przez PNB – okazjonalnie deklarowana, por. np. ostatnie hasła z Krynicy’2017 „Polska głównie rozwija się, bo mamy przedsiębiorczych obywateli” (panel red. Sakiewicza) oraz  „to właśnie polski kapitał i polskie firmy są solą naszej gospodarki” (premier Szydło). Jednoznacznie nakierowana na aktywność gospodarczą narodu – obywateli. Orientacja taka, dowodnie nie będąca jawnym elementem obecnej strategii rozwoju gospodarczego jest dość trudna w realizacji, gdyż wymaga m.in. stworzenia warunków dla systemowych przewag we wzroście produktywności firm, głównie MSP, opartych na kapitale polskim – obecne wsparcie MSP to bardziej promowanie ryb, nie wędek. W Polsce wskaźnik PNB ani jego struktura od lat nie są publikowane, a co nie jest publikowane, nie może być poddawane miarodajnym ocenom.

Częścią wspólną gospodarki narodowej i obywatelskiej jest gospodarka ojczysta i wskaźnik PWB – wprowadzone przez nas pojęcie produktu własnego brutto,  którego wartość uzyskiwana przez odjęcie od PKB produkcji krajowej obywateli obcych bądź poprzez odjęcie od PNB produkcji zagranicznej obywateli polskich.  To wskaźnik najbliższy RPG ukazujący, jaka część polskich czynników produkcji pracuje bezpośrednio w ojczyźnie a nie np. w będących własnością obywateli polskich spółkach w Liechtensteinie. Orientacja na PNB / PWB osadzona jest w patriotycznym paradygmacie gospodarki.

W Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju PKB wymieniony jest 147 razy, PNB oraz patriotyzm gospodarczy ani razu.

Każdy z powyższych wskaźników – PKB, PNB i PWB kreowany jest przez produktywność czynników produkcji, tj. pracy ludzkiej i kapitału (materialnego i niematerialnego) w swoich obszarach.

Dla RPG najistotniejsze są polskie narodowe czynniki produkcji, oparte na kapitale krajowym, pracujące w obszarze gospodarki obywatelskiej a szczególnie ojczystej.

Zadaniem RPG jest więc rozwój tychże czynników produkcji.
Rozwinięcie prezentowanych tez znajdziecie Państwo w naszych raportach, zamieszczonych na stronie Rady.

Jan Parczewski

Ekspert Rady Gospodarczej SWS